Glifosat: niepokojący wpływ na mikrobiotę jelit i mózg
Dysbioza, zaburzenia nastroju, choroby neurodegeneracyjne, problemy psychomotoryczne... Potencjalnych skutków ekspozycji na glifosat nie należy lekceważyć – wynika z podsumowania opublikowanego przez naukowców z Polski.
Dostęp do pracowników służby zdrowia
Znajdź tutaj swoją dedykowaną przestrzeń
O tym artykule
Zagadka: jestem najczęściej stosowanym herbicydem na świecie. WHO uznała mnie za substancję potencjalnie kancerogenną. A jednak właśnie ponownie dopuszczono mnie do użytku na 10 lat w Europie. Kim jestem?
Odpowiedź: glifosat!
Jeśli znałeś(-aś) właściwą odpowiedź – gratulacje! Warto jednak wiedzieć, że te trzy informacje nie zawierają wszystkich wiadomości na temat
(sidenote:
Glifosat
To cząsteczka aktywna preparatu Roundup – „totalnego” środka chwastobójczego wprowadzonego na rynek w 1974 r. przez firmę Montesanto. Zabija wszelkie chwasty poprzez blokowanie w nich enzymu EPSPS biorącego udział w syntezie określonych aminokwasów niezbędnych do ich wzrostu. Niezwykle skuteczny, łatwy w stosowaniu i niedrogi glifosat jest najczęściej stosowanym pestycydem na świecie. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC – ang. International Agency for Research on Cancer) uznała go za substancję potencjalnie rakotwórczą dla ludzi, a także zaburzającą gospodarkę hormonalną (choć jest to wciąż temat wzbudzający kontrowersje). Od 2000 r. – kiedy to patent przeszedł do własności publicznej – substancja weszła w skład wielu herbicydów stosowanych w rolnictwie. W wielu krajach, głównie we Francji, Holandii i Belgii, wykorzystywanie jej do użytku osobistego oraz w przestrzeniach publicznych jest zakazane.
Źródła: francuskie Muzeum Historii Naturalnej oraz INRAE (francuski Narodowy Instytut Badań Rolniczych, Żywnościowych i Środowiskowych)
)
, cząsteczki, która dziś obecna jest wszędzie – w wodzie, powietrzu i żywności, zwłaszcza w zbożach i roślinach strączkowych 1
Zgodnie z przeglądem badań nad konsekwencjami ekspozycji na tę cząsteczkę i zawierające ją herbicydy, jej wpływ na mikrobiotę i mózg uważa się za „niszczycielski” 2
Poważne zaburzenia równowagi bakteryjnej jelit
Liczne badania przeprowadzone na zwierzętach wskazują na przykład, że nawet przy niskich dawkach glifosat zwiększa liczebność patogennych bakterii jelitowych, zmniejsza liczebność tych pożytecznych i ma istotny wpływ na liczebność dwóch głównych grup bakterii: Firmicutes oraz Bacteroidetes.
Jak wiadomo, utrzymanie odpowiedniej proporcji Firmicutes do Bacteroidetes jest kluczowym czynnikiem równowagi mikrobioty, a zmiana tego stosunku wskazuje na (sidenote: Dysbioza Dysbioza nie jest zjawiskiem jednorodnym; przybiera różne formy zależne od stanu zdrowia danej osoby. Zazwyczaj definiuje się ją jako zaburzenie składu i funkcjonowania mikrobioty spowodowane przez zestaw czynników środowiskowych i osobniczych zakłócających ekosystem mikroorganizmów. Levy M, Kolodziejczyk AA, Thaiss CA, et al. Dysbiosis and the immune system. Nat Rev Immunol. 2017;17(4):219-232. ) zaburzenia równowagi związane z rozmaitymi zaburzeniami i chorobami.
Uważa się również, że glifosat znacznie destabilizuje oś jelita-mózg, znaną ze swojego wpływu na nasze zachowanie, pamięć i emocje, a także na naszą odporność i gospodarkę hormonalną. Wiele badań sugeruje, że u gryzoni i ludzi ekspozycja na ten herbicyd zakłóca funkcjonowanie bakterii jelitowych związanych z osią jelita-mózg, w szczególności tych odgrywających korzystną rolę w przypadku niektórych zaburzeń nastroju..
Wpływ na cały układ nerwowy
To jednak nie wszystko! Uważa się, że glifosat ma również istotny wpływ na barierę krew-mózg (błonę chroniącą mózg) i może zakłócać tworzenie się neuronów oraz ich zdolność przeżycia czy nawet przekazywanie impulsów nerwowych. Może to oznaczać poważne konsekwencje dla:
- zdrowia psychicznego: lęki, depresja, myśli samobójcze itp.;
- zdolności poznawczych i społecznych: problemy z pamięcią, anomalie zachowań społecznych lub eksploracyjnych itp.;
- zdolności motorycznych: paraliż, zaburzenia psychomotoryczne itp.;
- ryzyka chorób neurodegeneracyjnych: choroba Parkinsona, Alzheimera, Huntingtona, stwardnienie rozsiane itp.
Zaburzenia neurologiczne
Choć niniejsze podsumowanie rodzi więcej pytań niż odpowiedzi, podkreśla ono fakt, że potrzebne są dalsze postępy w celu dokonania dokładnej oceny zagrożeń dla zdrowia wynikających z ekspozycji na glifosat. Jako że ów herbicyd jest nadal powszechnie stosowany w wielu krajach, jest to kwestia zdrowia publicznego na skalę światową.
